Logowanie do System sprawozdań KDM

Aktywne łożyska foliowe ze zmiennymi właściwościami dynamicznymi

Kierownik projektu: Łukasz Breńkacz

Instytut Maszyn Przepływowych PAN w Gdańsku

Gdańsk

Streszczenie projektu

Łożyska foliowe są jednym z najszybciej rozwijających się obecnie typów łożysk. Są one szeroko stosowane min. w silnikach lotniczych, a coraz częściej w małych turbinach energetycznych. W niektórych warunkach pracy są jedynym możliwym do zastosowania systemem łożyskowania. Można je zastosować w konstrukcjach charakteryzujących się bardzo wysokimi prędkościami obrotowymi i przy bardzo wysokich temperaturach. Z łożyskami tymi związane są pewne problemy techniczne - utrudniony start poprzez zacisk wstępny folii, czy też wysoka amplituda drgań przy prędkości nominalnej - wynikająca z podatnej warstwy podpierającej: filmu gazowego oraz warstwy nośnej folii. Wszystkie te problemy można rozwiązać poprzez wprowadzenie aktywnego sterowania wielkości panwi łożyskowej - co jest tematem niniejszego projektu. Zwiększenie jej rozmiaru podczas rozruchu spowoduje mniejsze zużycie foli nośnej, zmniejszy moment rozruchowy, co może eliminować użycie dodatkowego napędu podczas startu maszyny pracujące na łożyskach foliowych. Możliwość aktywnych (w trakcie pracy łożyska) zmian geometrii umożliwi również łagodniejsze przechodzenie przez rezonans, lepsze kompensowanie zmian temperatury, lepsze dostosowanie parametrów pracy w szerokim zakresie prędkości obrotowych. Zastosowanie takiego sterowania umożliwi również bardziej bezpieczną pracę łożysk. Łożyska takie nie są obecnie dostępne na rynku. Są one kontynuacją badań prowadzonych przez wiele lat w zespole IMP PAN a proponowane rozwiązania techniczne są unikalne w skali świata. Cele projektu osiągnięte zostaną poprzez analizę numeryczną w tym z budowę nowych modeli numerycznych, projekt, budowę i badania prototypu łożysk na nowym stanowisku laboratoryjnym.